INR (PT – Koha e Protrombinës) 🩸

Vlerësimi i koagulimit të gjakut dhe monitorimi i terapisë me antikoagulantë

INR dhe PT (Koha e protrombinës) janë analiza gjaku që përdoren për të vlerësuar shpejtësinë e koagulimit të gjakut.
PT ose Prothrombin Time mat kohën e koagulimit, ndërsa INR os International Normalized Ratio është forma e standardizuar ndërkombëtare e këtij testi, që lejon krahasimin e rezultateve midis laboratorëve të ndryshëm.

Të dyja analizat kryhen nga e njëjta mostër gjaku dhe interpretohen gjithmonë së bashku.

---

Çfarë është PT (Koha e protrombinës)? 🤔

PT (Prothrombin Time – Koha e protrombinës) mat kohën, në sekonda, që i duhet gjakut për t’u koaguluar përmes rrugës së jashtme të koagulimit.

Ky test përdoret për të vlerësuar:

• Funksionin e faktorëve të koagulimit.
• Funksionin e mëlçisë.
• Praninë e çrregullimeve të koagulimit.
• Rrezikun për gjakderdhje ose tromboza.

📌 Në praktikën laboratorike në Shqipëri, PT shpesh quhet “niveli i protrombinës”, megjithëse ajo që matet realisht është koha e koagulimit, jo përqendrimi i proteinës protrombinë.

---

Çfarë është INR? 🔍

INR (International Normalized Ratio) është një vlerë e llogaritur matematikisht nga PT-ja.
Ajo shërben për të standardizuar rezultatin e kohës së koagulimit të protrombinës, duke e bërë interpretimin më të ngjashëm midis laboratorëve të ndryshëm.

INR përdoret veçanërisht:

• Për monitorimin e pacientëve që marrin terapi me antikoagulantë (si p.sh. warfarinë).
• Për rregullimin e sigurtë të dozës së mjekimit.
• Për uljen e rrezikut si të trombozave, dhe të gjakderdhjeve.

📌 INR nuk zëvendëson PT-në, por e plotëson atë dhe rrit saktësinë e interpretimit klinik.

---

Pse është i rëndësishëm ky test? 🩺

Matja e PT (Koha e protrombinës) dhe INR është thelbësore për:

• Monitorimin e terapisë me antikoagulantë.
• Parandalimin e komplikacioneve trombotike.
• Vlerësimin e rrezikut për hemorragji.
• Kontrollin e koagulimit para ndërhyrjeve kirurgjikale.
• Vlerësimin e funksionit të mëlçisë.

---

Kur rekomandohet matja e INR/PT? 🧪

Mjeku mund të rekomandojë këtë analizë në rastet e mëposhtme:

• Tek pacientët që marrin terapi me antikoagulantë afatgjatë.
• Në prani të çrregullimeve të koagulimit.
• Para ose pas ndërhyrjeve kirurgjikale.
• Në sëmundje të mëlçisë.
• Në pacientë me valvula mekanike të zemrës.
• Në raste me gjakderdhje të pashpjeguar ose tromboza të shpeshta.

---

Si interpretohen rezultatet? 📊

Rezultatet interpretohen gjithmonë nga mjeku, në varësi të gjendjes klinike të pacientit.

• INR normale: rreth 0.8 – 1.2
• PT (Koha e protrombinës) normale: zakonisht 11–13 sekonda

📌 Tek pacientët që marrin terapi antikoagulante, vlerat e synuara të INR janë më të larta dhe përcaktohen individualisht nga mjeku.

---

Çfarë tregojnë vlerat jo normale? ⚠️

• 🔼 INR i rritur → rrezik më i lartë për gjakderdhje.
• 🔽 INR i ulët → rrezik për formim trombesh.

Çdo devijim nga vlerat normale kërkon vlerësim mjekësor dhe, nëse është e nevojshme, rregullim të trajtimit.

---

Një test kyç për sigurinë e trajtimit me antikoagulantë ✅

Monitorimi i rregullt i INR dhe PT (Koha e protrombinës) ndihmon në ruajtjen e ekuilibrit të duhur të koagulimit dhe në shmangien e komplikacioneve serioze.

📅 Nëse jeni duke ndjekur terapi me antikoagulantë ose keni probleme me koagulimin e gjakut, një check-up që përfshin PT/INR mund të jetë vendimtar për shëndetin tuaj. 💡

---

📌 Rishikuar nga Dr. Aurora Knuti, Mjeke Laboratori, Klinika Kajo

KUJDES! Teksti në këtë faqe është shkurtuar dhe thjeshtësuar për t'u bërë më i kuptueshem nga pacienti mesatar. Ai ka si qëllim informimin e publikut dhe nuk duhet në asnjë mënyrë të zëvendësojë konsultat mjekësore të specializuara.