Gastriti
Çfarë është gastriti?

Gastriti është inflamacioni ose irritimi i mukozës së stomakut, shtresës mbrojtëse që mbulon pjesën e brendshme të tij. Kjo mukozë ka rol të rëndësishëm në mbrojtjen e stomakut nga acidi gastrik dhe nga faktorët irritues që mund të dëmtojnë indet.

Gastriti mund të shfaqet në dy forma kryesore:

Gastriti akut, që shfaqet papritur dhe zakonisht lidhet me faktorë irritues si barnat ose alkooli.
Gastriti kronik, që zhvillohet gradualisht me kalimin e kohës dhe shpesh lidhet me infeksionin me bakterin Helicobacter pylori.

Në shumë raste gastriti mund të shkaktojë simptoma të lehta, por nëse nuk trajtohet mund të çojë në komplikacione si ulçera gastrike ose gjakderdhje nga stomaku.

Diagram i stomakut që tregon inflamacionin e mukozës gastrike.

Çfarë e shkakton gastritin?

Gastriti mund të zhvillohet si pasojë e faktorëve të ndryshëm që irritojnë ose dëmtojnë mukozën e stomakut. Në disa raste ky inflamacion është i përkohshëm, ndërsa në raste të tjera mund të bëhet kronik nëse faktori që e shkakton gastritin vazhdon për një kohë të gjatë. Shkaqet më të zakonshme përfshijnë:

Infeksioni me Helicobacter pylori, që është shkaku më i shpeshtë bakterial i gastritit kronik.
Barnat anti-inflamatore jo-steroidale, si aspirina, ibuprofeni ose diklofenaku, që mund të dëmtojnë mukozën e stomakut kur përdoren për periudha të gjata.
Konsumi i tepërt i alkoolit, i cili irriton drejtpërdrejt mukozën e stomakut.
Stresi fizik ose emocional, që mund të ndikojë në rritjen e aciditetit gastrik.
Refluksi i tëmthit, kur lëngu i tëmthit kalon nga zorra drejt stomakut dhe irriton mukozën gastrike.
Infeksione të tjera bakteriale ose virale, më të rralla, që mund të shkaktojnë inflamacion të stomakut.

Prania e këtyre faktorëve mund të dëmtojë mekanizmat mbrojtës të stomakut dhe të favorizojë zhvillimin e gastritit.

Cilat janë simptomat e gastritit?

Simptomat e gastritit mund të ndryshojnë nga personi në person. Disa pacientë mund të mos kenë fare simptoma, ndërsa të tjerë mund të përjetojnë shqetësime të ndryshme në traktin tretës. Simptomat më të zakonshme përfshijnë:

Dhimbje ose parehati në pjesën e sipërme të barkut.
Djegie në stomak, sidomos ndërmjet vakteve ose gjatë natës.
Të përziera ose ndjesi për të vjellë.
Të vjella, ndonjëherë me gjurmë gjaku në rastet më të rënda.
Humbje oreksi.
Ndjesi fryrjeje ose rëndese pas ushqimit.

Në disa raste më të avancuara mund të shfaqen edhe shenja si:

Hemorragji nga stomaku.
Feçe të errëta.
Anemi nga humbja kronike e gjakut.

Nëse këto simptoma shfaqen, është e rëndësishme të kërkohet vlerësim mjekësor.

Si diagnostikohet gastriti? 🩺

Diagnostikimi i gastritit zakonisht përfshin një kombinim të vlerësimit klinik dhe ekzaminimeve diagnostike. Procesi diagnostik mund të përfshijë:

Vizita gastro-hepatologjike -👉 Lexo më shumë
Mjeku vlerëson simptomat, historinë mjekësore dhe faktorët që mund të kontribuojnë në zhvillimin e gastritit.

Gastroskopia -👉 Lexo më shumë
Gastroskopia është ekzaminimi më i rëndësishëm për vlerësimin e mukozës së stomakut. Kjo procedurë lejon mjekun të shohë drejtpërdrejt stomakun dhe, nëse është e nevojshme, të marrë biopsi për analiza laboratorike.

Testet për Helicobacter pylori -👉 Lexo më shumë
Infeksioni me këtë bakter mund të identifikohet përmes:

Testit për H. pylori në feçe.
Testit të frymës për H. pylori.
Ekzaminimit histopatologjik të biopsive të marra gjatë gastroskopisë.

Analiza laboratorike -👉 Lexo më shumë
Analizat e gjakut mund të ndihmojnë në vlerësimin e anemisë, mungesave ushqimore ose funksionit të organeve të tjera. Në disa raste mund të përdoren edhe ekzaminime të tjera si ekografia abdominale për të përjashtuar shkaqe të tjera të simptomave.

Si trajtohet gastriti?

Trajtimi i gastritit varet nga shkaku dhe nga ashpërsia e simptomave. Qëllimi i trajtimit është të reduktojë inflamacionin e mukozës së stomakut, të lehtësojë simptomat dhe të eliminojë shkakun e mundshëm të sëmundjes.

Trajtimi medikamentoz

Mjeku mund të rekomandojë barna që ndihmojnë në uljen e aciditetit të stomakut dhe në mbrojtjen e mukozës gastrike. Këto barna mund të përfshijnë:

Antiacidet, që neutralizojnë acidin e stomakut.
Bllokuesit e pompës protonike (PPI), që reduktojnë prodhimin e acidit gastrik.
Antibiotikët, në rastet kur gastriti shkaktohet nga infeksioni me Helicobacter pylori.

Ndryshimet në stilin e jetesës

Përveç trajtimit me barna, shpesh rekomandohen edhe ndryshime në stilin e jetesës dhe në dietë, si:

Shmangia e alkoolit dhe e ushqimeve irrituese.
Kufizimi i barnave që mund të irritojnë stomakun.
Ndjekja e një diete të balancuar.
Menaxhimi i stresit.

Sa kohë zgjat shërimi?

Kohëzgjatja e shërimit nga gastriti mund të ndryshojë në varësi të shkakut dhe të trajtimit të ndjekur. Disa pacientë mund të ndiejnë përmirësim brenda pak ditësh nga fillimi i trajtimit, ndërsa në raste të tjera mund të nevojitet terapi më e gjatë, veçanërisht në gastritin kronik ose në prani të infeksionit me Helicobacter pylori.

Ndjekja e rekomandimeve mjekësore është e rëndësishme për të parandaluar rikthimin e simptomave dhe për të shmangur komplikacione të mundshme.

Si mund të parandalohet gastriti?

Gastriti shpesh mund të parandalohet përmes disa masave të thjeshta që ndihmojnë në mbrojtjen e mukozës së stomakut. Këto përfshijnë:

Shmangien e përdorimit të panevojshëm të barnave që mund të irritojnë stomakun.
Kufizimin e konsumit të alkoolit.
Ndjekjen e një diete të balancuar.
Menaxhimin e stresit.
Kërkimin e ndihmës mjekësore në rast të simptomave të vazhdueshme të stomakut.

Këto masa mund të ndihmojnë në uljen e rrezikut për zhvillimin e gastritit dhe në përmirësimin e shëndetit të traktit tretës.

Pse është i rëndësishëm diagnostikimi dhe trajtimi i hershëm?

Edhe pse gastriti shpesh konsiderohet një gjendje e zakonshme, ai nuk duhet të neglizhohet. Nëse nuk trajtohet në kohë, gastriti mund të çojë në komplikacione si ulçera gastrike, hemorragjia ose dëmtime kronike të mukozës gastrike.

Diagnostikimi dhe trajtimi i hershëm ndihmojnë në kontrollin e simptomave, në parandalimin e komplikacioneve dhe në përmirësimin e cilësisë së jetës.

📅 Rezervoni një konsultë me gastro-hepatologun.
🩺 Informohuni për programet e kontrollit të traktit tretës.

📌 Rishikuar nga Prof. Asc. Dr. Ilir Kajo, Gastro-Hepatolog, Endoskopist, Klinika Kajo.

KUJDES! Teksti në këtë faqe është shkurtuar dhe thjeshtëzuar për t'u bërë më i kuptueshëm nga pacienti mesatar. Ai ka si qëllim informimin e publikut dhe nuk duhet në asnjë mënyrë të zëvendësojë konsultat mjekësore të specializuara.